Yüksek bilişsel yetenekle ilişkilendirilen düşünme alışkanlıklarından biri, kişinin kendi görüşlerini sorgulayıp karşıt kanıtları da değerlendirmesi. Araştırmalarda “aktif açık fikirlilik” olarak adlandırılan bu yaklaşım, güçlü kanıtlarla karşılaşıldığında düşünceyi değiştirmeyi de kapsıyor.
Psikologlar Keith Stanovich ve Richard West’in 1997’de Journal of Educational Psychology dergisinde yayımlanan araştırması, zekâ ile düşünme biçimleri arasındaki ilişkiyi ele aldı. Çalışmada aktif açık fikirlilik, yüksek bilişsel yetenekle bağlantılı özelliklerden biri olarak belirlendi.
2023’te Journal of Intelligence dergisinde yayımlanan kapsamlı bir inceleme de açık fikirli düşünme ile bilişsel beceriler arasındaki ilişkinin farklı araştırmalarda tekrarlandığını bildirdi. Kaynakta aktarılan bulgular, bu düşünme biçimini bilimsel akıl yürütme, karar verme ve düşünce hatalarını fark etme becerileriyle de ilişkilendiriyor.
2019’da Personality and Individual Differences dergisinde yayımlanan araştırmaya göre zekâ ve bilişsel esneklik, entelektüel alçakgönüllülükle ayrı ayrı ilişkili. Bu özellik, kişinin yanılabileceğini kabul etmesini ve farklı görüşlere saygı göstermesini içeriyor.
2024’te Proceedings of the National Academy of Sciences dergisinde yayımlanan meta-analizde ise deneyime açıklık kapsamındaki entelektüel merakın ölçülen zekâyla güçlü ve tutarlı biçimde ilişkili olduğu görüldü. Yeni fikirleri araştırma ve zihinsel çaba gerektiren konularla ilgilenme eğilimi öne çıktı; ancak her kararsızlığın yüksek zekâ göstergesi olduğu söylenemiyor. Araştırmalar, aktif açık fikirliliğin zamanla geliştirilebileceğine de işaret ediyor.
